Papuzica

        Chlamydioza ( zwana też ornitozą, psitakozą, chorobą ptasią czy papuzicą ) to choroba odzwierzęca czyli zoonoza, którą wywołują bakterie przenoszone ze zwierząt na człowieka o nazwie Chlamydia psittaci. Mimo, że bakterie stwierdzono u wielu gatunków ptaków i ssaków ( w tym u bydła, kóz, kotów owiec i świń ) to najczęstszym źródłem zakażenia dla człowieka pozostają ptaki ozdobne, a w szczególności papugi duże, papużki faliste, kakadu. Stwierdzano też przypadki zarażenia się od gołębi oraz od drobiu wśród pracowników zakładów drobiarskich. Jeśli chodzi o zakażenia od ptaków ozdobnych szczególnie narażeni na nie pozostają sami hodowcy egzotycznych ptaków, pracownicy sklepów zoologicznych i ogrodów zoologicznych, obsługa miejsc gdzie przeprowadzana jest kwarantanna zwierząt oraz lekarze weterynarii. Wśród tej grupy ludzi dodatkowo ryzyko zachorowania wzrasta u osób starszych, schorowanych, przyjmujących leki immunosupresyjne czy chorych na AIDS lub choroby nowotworowe. Do przeniesienia zarazka na człowieka dochodzi gdy wdychane są bakterie z wyschniętych odchodów zarażonych paków, bądź za pośrednictwem wydzieliny z dróg oddechowych chorych ptaków.

Chlamydia wśród ptaków są bardzo rozpowszechnione. Przyjmuje się , że aż u 24 – 90 % z nich są one obecne powodując bądź nosicielstwo, bądź zakażenia utajone, a u części z nich chorobę. Objawy choroby u zakażonych ptaków są niecharakterystyczne. Należą do nich: utrata apetytu, spadek masy ciała, biegunka i wypływy z nozdrzy.

Objawy choroby u ludzi są też mało specyficzne. Pierwsze z nich pojawiają się zwykle w tydzień lub dwa po zarażeniu, choć czasami obserwowano też dłuższy okres inkubacji. Do najczęstszych objawów należą gorączka, bóle mięśni i bóle głowy, z czasem dołącza się też kaszel i inne niespecyficzne objawy. W trakcie choroby rozwija się tak zwane atypowe zapalenie płuc z silnie zaznaczonymi zmianami w obrazie RTG. Niestety, stwierdzenie powyższych objawów nie wystarcza do postawienia jednoznacznego rozpoznania i skutecznego leczenia, gdyż podobne objawy wystąpić mogą w przypadku zapaleń płuc powodowanych przez inne czynniki chorobotwórcze. W zasadzie chlamydia jako bakterie z grupy bakterii wewnątrzkomórkowych wrażliwe pozostają jedynie na działanie tetracyklin, a te antybiotyki z reguły nie są lekami wybieranymi w pierwszej kolejności do leczenia podobnych zmian. Stąd właśnie trudności w skutecznym leczeniu tej choroby i ogromna rola lekarza w zebraniu dokładnego wywiadu i stwierdzeniu możliwości kontaktu chorej osoby z zakażonymi ptakami. Mimo, że liczba zachorowań stwierdzanych u ludzi nie jest duża, według danych The Centers for Disease Control w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej, na przestrzeni pięciu lat stwierdzono 923 przypadki zachorowań, to wciąż zdarzają się nawet pojedyncze przypadki zgonów z tego powodu.

Służby weterynaryjne wielu krajów czynią rozmaite starania aby monitorować zakażenia wśród ptaków egzotycznych. Przy przemieszczaniu przez granice państw zwraca się szczególna uwagę na obserwację ptaków w takcie kwarantanny. Opracowuje się też coraz dokładniejsze i szybsze metody identyfikacji laboratoryjnej zakażeń.

A jak my, jako miłośnicy ptaków, możemy uchronić się przed ewentualnym zakażeniem ? Jeśli posiadamy inne ptaki stwórzmy nowo zakupionym pupilom domową, sześciotygodniową kwarantannę przed wprowadzeniem ich do wspólnej klatki. Zwróćmy uwagę, aby kupowane przez nas ptaki pochodziły z pewnego źródła, aby były w pełni zdrowe oraz posiadały niezbędne świadectwa zdrowia i certyfikaty. Jeśli wprowadzamy nowego ptaka do domu zadbajmy o szczególną czystość i higienę w jego otoczeniu. Często usuwajmy zanieczyszczenia i odchody, zawsze na mokro, pod prysznicem, aby nie dochodziło do pylenia wysuszonych nieczystości (patrz - drogi zakażenia powyżej). Wszelkie wyczyszczone i umyte sprzęty i klatkę dezynfekujmy, na przykład preparatem Desinfektions Spray firmy Beaphar, który możemy nabyć w sklepach zoologicznych. Bakteria Chlamydia psittaci wrażliwa jest też na alkohol izopropylowy, 1%-towy lizol, wodę utlenioną, jednak pozostaje dość oporna na działanie kwasów i zasad.

Zachowanie podstawowych zasad higieny i odrobiny zdrowego rozsądku może ustrzec nas przed tą rzadką ale i potencjalnie niebezpieczna chorobą.