Beaphar
 
 
 

Kleszcze - nieproszeni goście.

Załóż konto Zaloguj się

 

Kleszcze
 
Kleszcze to drobne pasożyty zewnętrzne zwierząt ciepłokrwistych. Często atakują naszych pupili, a także nas samych. Kleszcze są pajęczakami – dorosłe osobniki mają cztery pary odnóży krocznych w odróżnieniu od owadów, które maja ich tylko trzy pary. To bardzo ciekawe zwierzęta. Ich cykl rozwojowy trwa kilka lat. Ze złożonych jaj powstają kolejno larwa, nimfa i postać dorosła. Malutkie larwy (mniejsze niż 1 mm) pasożytują na małych ssakach, najczęściej gryzoniach bądź ptakach przez kilka dni. Najedzone larwy już poza dotychczasowym żywicielem, przechodzą przeobrażenie w stadium nimfy – dzieje się to zwykle jesienią. Nimfy są już nieco większe od larw, ale to ciągle mikroskopijne zwierzęta o średnicy około 1-2 mm. Nimfy po przezimowaniu ponownie poszukują ciepłokrwistego żywiciela. Po napiciu się krwi przechodzą przeobrażenie w postać dorosłą. Dorosłe samice, pasożytują zwykle na większych ssakach – psach, kotach, człowieku – po czym kopulują z samcami. Zwykle przypada to na okres lata i jesieni. Samce przed zimą giną, samice zaś przezimowują, po czym wraz z nastaniem wiosny składają jaja, każda w liczbie kilku tysięcy.
 
Znanych jest ponad osiemset gatunków kleszczy na całym świecie. W Polsce żyje ponad 20 gatunków. Najpopularniejsze w naszym kraju to :
Kleszcz pospolity ( Ixodes ricinus)
Kleszcz psi ( Rhipicephalus sanguineus)
Kleszcz łąkowy ( Dermacentor reticulatus)
Dzięki specjalnemu narządowi kleszcz szybko i precyzyjnie wyszukuje w środowisku swoja ofiarę. Wybiera coś dużego i ciepłego, co tylko przez krótką chwilę przemyka w pobliżu jego kryjówki. W swoim wyborze kieruje się też zapachem i wilgotnością powietrza wokół upatrzonej ofiary. Po dostaniu się na skórę żywiciela kleszcz wędruje w poszukiwaniu dogodnego miejsca pasożytowania – to miejsce z delikatną i cienką skórą, a zarazem dobrze ukrwione. Często kleszcze znajdziemy więc na psie w takich miejscach jak: skóra wokół powiek, na małżowinach usznych, pod pachami i w pachwinach, wokół odbytu, czy wokół sutków. Oczywiście inne miejsca też może wybrać kleszcz. Za pomocą swego narządu gębowego wbija się głęboko w skórę i zaczyna kilkudziesięciogodzinne pobieranie pokarmu. W tym czasie ciało kleszcza powiększa się kilkukrotnie, wydłużając się nawet do ponad 1 cm. Widzimy wówczas kulisty twór barwy sinoczerwonej lub brudnozielonkawej, lekko połyskujący, o gładkiej powierzchni, mocno wczepiony w skórę. Najedzony kleszcz często przypomina brodawkę i zdarza się że właściciele z takim przypuszczeniem pojawiają się w lecznicach z prośbą o pomoc. Kleszcze nie wszędzie występują z jednakową częstością. Zdecydowanie preferują niskie krzewy i zarośla niż wysokie lasy, wybiorą też środowisko o większej wilgotności niż suche, wolą przebywać wśród roślin liściastych niż iglaków. Częstotliwość ataków nasila się na przełomie wiosny i lata (od IV do VI), nieco zmniejsza się w środku lata (VII-VIII) aby ponownie wzrosnąć na przełomie lata i jesieni (IX-X). Jednak ostatnio występujące niezbyt srogie zimy powodują, że nawet w okresie zimowym możemy być narażeni na atak pojedynczych osobników.
 
Oczywiście sam pojedynczy kleszcz zagrożenie stwarza niewielkie. Ilość wyssanej krwi jest, w porównaniu z wielkością psa, minimalna. Po ataku kleszcza pozostaje niewielki obrzęk na skórze i świąd, który po kilku dniach zwykle ustępuje. Największym zagrożeniem ze strony kleszczy są oczywiście wszystkie choroby przenoszone przez kleszcze. Są to niezwykle trudne do zdiagnozowania, mało charakterystyczne i bardzo groźne, a nawet śmiertelne jednostki chorobowe.
 
Babesioza – Piroplazmoza
Chorobę wywołuje pierwotniak Babesia canis. Dostaje się on do krwii wraz ze śliną kleszcza, przedostaje się do krwinek i w nich się rozmnaża. Zaatakowane krwinki ulegają rozpadowi, a pierwotniaki atakują kolejne krwinki. Chorobie towarzyszy bardzo wysoka gorączka, krwiomocz i żółtaczka. Z czasem postępuje anemia, dochodzi do uszkodzenia nerek i wątroby. Rozpoznać można chorobę poprzez badanie krwi. Początek choroby z objawami gorączki przypadający w okresie aktywności kleszczy może zasugerować babesiozę, lecz rozpoznanie jej jest zazwyczaj trudne. Często rozpoznanie stawia się już w znacznym stadium zaawansowania choroby gdy o skuteczny ratunek jest bardzo trudno.
 
Borelioza – choroba z Lyme
Chorobę powoduje bakteria Borrelia burgdorferi. Wraz ze śliną kleszcza bakterie przedostają się do krwi psa, skąd roznoszone są do poszczególnych narządów. Najłatwiejszym do zaobserwowania objawem są zmiany w stawach. Zaatakowane stawy są obrzęknięte, gorące i bolesne, pies ma podwyższoną temperaturę. Na skutek zmian zapalnych w stawach pies ma trudności z poruszaniem się. Leczenie prowadzi się z zastosowaniem antybiotyków.
 
Erlichioza
Ta choroba psów powodowana jest przez przenoszone przez kleszcze riketsje z rodzaju Ehrlichia, które u psów stwierdzano wewnątrz monocytów, granulocytów i trombocytów czyli płytek krwi. Choroba w naszym kraju nie występuje jednak ze względu na częste podróże z psiakami istnieje coraz większe prawdopodobieństwo zawleczenia jej z cieplejszego klimatu, choćby z państw znad Morza Śródziemnego. Chorobę bardzo trudno zdiagnozować w naszych warunkach. Do leczenia wykorzystuje się antybiotyki : tetracykliny lub chloramfenikol ewentualnie cefalosporyny.
 
Jak z nimi walczyć ?
Jeśli już przytrafi nam się spotkać kleszcza na niezabezpieczonym psie należy jak najszybciej usunąć intruza. Nie wolno, jak sugerują niektórzy, smarować kleszcza olejem, parafiną, spirytusem czy jeszcze innymi „cudownymi środkami”. Nie wolno go też przypalać. Takie działanie pobudza kleszcza i zwiększa prawdopodobieństwo zakażenia chorobami przenoszonymi przez te pasożyty. Kleszcza najlepiej wykręcić. Delikatnie obracać go, nie pociągając, aby nie urwać kleszcza, a z pewnością po 2-3 obrocie sam odpadnie.
 
Oczywiście o wiele skuteczniej jest chronić naszego pupila przed inwazją kleszczy. Dostępne są przeróżne preparaty na rynku w formie oprysków, spot-onów, obróżek. Dokonując wyboru zwróćmy uwagę na czas działania tych środków. Godne polecenia są te o długim czasie działania. Raz wykonany zabieg zapewnia ochronę naszemu zwierzakowi na cały sezon i nie musimy pamiętać o dacie kolejnego zabiegu, na przykład obroża S.O.S firmy Beaphar. Pamiętajmy, wszystkie stosowane w celu pozbycia się pasożytów środki mogą być szkodliwe w przypadku niewłaściwego zastosowania. Dlatego przed ich użyciem starannie przeczytajmy ulotkę preparatu, a zwłaszcza przeciwwskazania do jego użycia i zalecane środki ostrożności. W przypadku wątpliwości należy poprosić o pomoc sprzedawców w sklepie zoologicznym, bądź twojego lekarza weterynarii.
 
Pamiętajmy też o tym że widok kleszcza na zabezpieczonym psie nie jest powodem do niepokoju. Kleszcz wybierając ofiarę ma kilka sekund na decyzję i nie wie wtedy czy jego ofiara jest zabezpieczona, czy też nie. Każda z zastosowanych ochron przeciwkleszczowych gwarantuje nam zabicie pasożyta w ciągu pierwszych kilkunastu godzin pasożytowania, a to w zasadzie wystarcza, aby uchronić naszego psa przed przeniesieniem groźnych infekcji, o których wspomnieliśmy powyżej.
 
Pozostaje mi tylko życzyć aby na trasach letnich wędrówek spotkań z tymi małymi krwiopijcami było jak najmniej.
 

Jolanta Grotkowska lek.wet. - konsultant weterynaryjny Beaphar

Inne Artykuły z kategorii "Pielęgnacja"

Kategorie artykułów działu "Psy"